Με αφορμή την απεργία του ΠΑΜΕ στις 17 Δεκέμβρη, έρχονται ξανά στην επιφάνεια τα χρονίζοντα προβλήματα του εργατικού συνδικαλιστικού κινήματος. Ερχονται μάλιστα με ιδιαίτερη ένταση και οξύτητα σαν συνέπεια της κρίσης και της αυξανόμενης κλιμάκωσης της επίθεσης, αλλά και στη βάση της αδυναμίας της εργατικής τάξης και όλων των λαϊκών στρωμάτων να οργανώσουν την αντίστασή τους. Να μπορέσουν, με δυο λόγια, να υπερασπίσουν τα δικαιώματα και τις κατακτήσεις που είχαν αποκτήσει μια προηγούμενη περίοδο στη βάση άλλων συνθηκών και συσχετισμών δύναμης.
Ταυτόχρονα, ο κόσμος της δουλειάς, η νεολαία, ολόκληρος ο λαός πλημμυρίζει από οργή και θυμό και είναι ολοφάνερο πως δεν έχει τα δικά του όργανα πάλης για να οργανώσει την αντίστασή του. Αυτό το κενό δεν μπορούν και δεν θέλουν να το καλύψουν οι εργατοπατέρες των ΓΣΕΕ και ΑΔΕΔΥ, το ίδιο δεν θέλει και δεν μπορεί η ρεφορμιστική ηγεσία του ΠΑΜΕ και του ΚΚΕ. Συνοπτικά να πούμε πως δεν μπορούν και δεν θέλουν να δημιουργήσουν πραγματικά και ουσιαστικά όργανα πάλης των εργαζομένων αυτοί που τα διέλυσαν, αυτοί που για δεκαετίες κυριαρχούσαν σε αυτά. Δεν μπορούν αυτοί που έχουν οδηγήσει τους εργαζόμενους έξω από τα συνδικάτα, αυτοί που αντιμετωπίζουν τους εργαζόμενους όχι σαν πρωταγωνιστές της πάλης τους αλλά σαν ψηφοφόρους για συνδικαλιστική και βουλευτική εκπροσώπηση.
Σε τίποτε επίσης δεν διαφέρουν τα συνδικάτα που βρίσκονται είτε στα χέρια του ΠΑΜΕ είτε σε εκείνα των ΠΑΣΚΕ, ΔΑΚΕ, ΣΥΝ. Στο σύνολό τους δεν λειτουργούν, και αυτό γιατί δεν συμμετέχουν οι εργαζόμενοι σε αυτά, αυτή είναι η αλήθεια. Και όσοι έχουν κάποια σχέση, αυτή την έχουν μόνο τις μέρες των αρχαιρεσιών - και αποτελούν ένα μικρό κομμάτι των εργαζομένων. Και μάλιστα αυτό το… επίτευγμά τους το πετυχαίνουν όταν οι εκλογές στα συνδικάτα διαρκούν 10, 20, 30 και περισσότερες μέρες. Αλλά και αυτό στις αστικορεφορμιστικές ηγεσίες και κυρίως του ΠΑΜΕ δεν είναι αρκετό. Φτάνουν στο σημείο να μεταφέρουν την κάλπη από χώρο σε χώρο, ασκώντας ασφυκτική πίεση στους εργαζόμενους για να τους πάρουν την ψήφο. Αυτός δεν είναι ελεύθερος συνδικαλισμός, αλλά αναγκαστικός, υποχρεωτικός. Εκεί έχουν καταντήσει το εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα οι εργατοπατέρες που κυριαρχούν για χρόνια τώρα στο συνδικαλιστικό κίνημα.
Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν γίνονται γενικές συνελεύσεις και, όταν γίνονται κάποιες, είναι άμαζες, δεν έχουν απαρτία. Αυτή είναι η πραγματική εικόνα των σημερινών συνδικάτων, αυτή είναι η πραγματική σχέση που έχουν οι εργαζόμενοι με τα συνδικάτα. Αυτό είναι και το πραγματικό έργο των εργατοπατέρων της ΓΣΕΕ και του ΠΑΜΕ. Και όμως, προς τα έξω, δηλαδή έξω από τους χώρους δουλειάς και τα συνδικάτα, προσπαθούν να δημιουργήσουν ή πιο σωστά να εμφανίσουν μια διαφορετική εικόνα με στόχο να καλύψουν όσο μπορούν τις ευθύνες τους. Σε αυτό το στόχο εντάσσονται κατά καιρούς και οι αγωνιστικές κορόνες, τα μεγάλα λόγια, οι βερμπαλισμοί των εργατοπατέρων της ΓΣΕΕ στα ΜΜΕ ότι, αν η κυβέρνηση πάρει αυτό ή εκείνο το μέτρο, θα αποτελέσει για τα συνδικάτα αιτία πολέμου. Και όταν παίρνονται αυτά τα μέτρα σφυρίζει αδιάφορα! Αντίστοιχους… πολέμους έχει κατά καιρούς κηρύξει και το ΠΑΜΕ και τα αντεργατικά και αντιλαϊκά μέτρα περνούν κατά κύματα.
• Η πρόσφατη απεργία που κήρυξε το ΠΑΜΕ εντάσσεται σε μια διαφορετική κατεύθυνση από προηγούμενες που είχε κηρύξει στη διάρκεια της διακυβέρνησης της χώρας από τη ΝΔ.
Η ηγεσία του ΠΑΜΕ και του ΚΚΕ εκτιμάει -και σωστά θα λέγαμε- πως η ηγεσία των εργατοπατέρων της ΓΣΕΕ, αν την περίοδο που κυβερνούσε η ΝΔ προχωρούσε αναγκαστικά και με το ζόρι σε κάποιες απεργίες, σήμερα, με κυβέρνηση το ΠΑΣΟΚ και σε συνθήκες κρίσης, θα προσπαθήσει όσο μπορεί να τις αποφύγει.
Στη βάση μιας τέτοιας πιθανής εκδοχής θα υπάρξει ένα κενό απεργιακό, κεντρικού χαρακτήρα, και η πίεση θα μεταφερθεί προς το ΠΑΜΕ. Επιπλέον θα οξυνθεί στο ΚΚΕ και στο ΠΑΜΕ η διάσταση λόγων και έργων. Γνωρίζοντας επίσης ότι η ΝΔ θα στηρίζει ανεπιφύλακτα τα αντεργατικά και αντιλαϊκά μέτρα της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ, ελπίζει να παρουσιαστεί στον κόσμο σαν λαϊκή αντιπολίτευση. Και στη βάση τέτοιων υπολογισμών η ηγεσία του ΚΚΕ δοκιμάζει να επιχειρήσει το ΠΑΜΕ να παίξει ρόλο ΓΣΕΕ. Ακριβώς τέτοιο ρόλο και χαρακτήρα έδωσε στην απεργία, καλώντας σε συμμετοχή όλους τους εργαζόμενους, ανεξάρτητα αν απεργεί το σωματείο τους.
Γράφει ο «Ριζοσπάστης» στις 17 Δεκέμβρη: «Μέρα πανεργατικής απεργίας σήμερα και οι εργαζόμενοι σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα έχουν μια πρώτης τάξης ευκαιρία να φοβίσουν αυτούς που προσπαθούν να τους τρομοκρατήσουν». Σε αυτό το πνεύμα κινήθηκε η απεργία του ΠΑΜΕ, επιχειρώντας να αποκτήσει τη δυνατότητα της απευθείας διαπραγμάτευσης με την αστική τάξη στο όνομα των εργατικών συμφερόντων ή τουλάχιστον να αποτελέσει έναν πόλο αναβαθμισμένο στο πολιτικό σκηνικό. Η αγωνία του ΚΚΕ και του ΠΑΜΕ βρίσκεται στην αναζήτηση ενός τέτοιου ρόλου και πάντα στο πλαίσιο της αστικής νομιμότητας.
• Η επίθεση των εργατοπατέρων της ΓΣΕΕ προς το ΠΑΜΕ οφείλεται αποκλειστικά στην αμφισβήτηση του ρόλου της να αποτελεί τη μόνη δύναμη διαπραγμάτευσης με την αστική τάξη. Καθώς οι εργαζόμενες μάζες είναι εξοργισμένες με τον άθλιο ρόλο που παίζουν χρόνια τώρα οι κρατικοδίαιτοι συνδικαλιστές, οι ανησυχίες τους από το ρόλο που διεκδικεί το ΠΑΜΕ είναι πραγματικές. Πιθανότατα οι νέοι καβγάδες και αντιπαραθέσεις μεταξύ ΓΣΕΕ και ΠΑΜΕ και αντίστοιχα ΠΑΣΟΚ και ΚΚΕ θα ενταθούν στο επόμενο διάστημα.
Ενταση και αντιπαράθεση πάντα σε επίπεδο κορυφής, έξω και χωρίς τους εργαζόμενους.
• Οι καιροί είναι δύσκολοι και ταυτόχρονα επικίνδυνοι για τον κόσμο της δουλειάς και τη νεολαία, για όλα τα λαϊκά στρώματα. Είναι ολοφάνερο ότι έρχονται για το λαό χειρότερες μέρες. Η φτώχεια, η ανέχεια και η ανεργία βρίσκονται πλέον σε κάθε εργατική και λαϊκή οικογένεια και το αύριο προβάλλει όλο και πιο εφιαλτικό. Οι δυνάμεις του συστήματος θα φορτώσουν νέα βάρη στο λαό, δυσβάσταχτα και οδυνηρά, με απίστευτα δραματικές συνέπειες.
Η αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος αποκτά στις σημερινές συνθήκες πρωταρχική και επείγουσα σημασία και δεν επιτρέπει καμία αναβολή και καθυστέρηση.
Οι λαϊκές μάζες είναι πραγματικά οργισμένες και θυμωμένες και επιθυμούν να αντισταθούν και να ανατρέψουν την επίθεση. Επιθυμούν να υπερασπίσουν τα συμφέροντά τους και να διεκδικήσουν το δίκιο τους. Δεν έχουν ωστόσο τα δικά τους όργανα πάλης για να συμμετέχουν οι ίδιες στην πάλη και να γίνει η αντίσταση δική τους υπόθεση. Να μπει τέλος στη γραμμή της συνδικαλιστικής και πολιτικής εκπροσώπησης όπου κάποιοι δήθεν ειδικοί θα έχουν ρόλο και θα ορίζουν τις τύχες των μαζών και της νεολαίας.
Η κοινή δράση όλων των πραγματικών αριστερών και αγωνιστικών δυνάμεων μπορεί να ανοίξει το δρόμο.