Η διάσωση των 33 παγιδευμένων μεταλλωρύχων στο ορυχείο Σαν Χοσέ στη Χιλή, ύστερα από δύο μήνες και μερικές ημέρες, που έμειναν σε βάθος 700 μέτρων, σκόρπισε αληθινή χαρά και συγκίνηση σε εκατομμύρια εργαζόμενους σε όλο τον κόσμο. Ιδιαίτερα φυσικά, ανάμεσα στα εκατομμύρια των Χιλιανών αλλά και ανάμεσα στους εργάτες στα ορυχεία που πληρώνουν βαρύ φόρο αίματος σχεδόν καθημερινά σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης. Κραυγαλέα υποκριτική ήταν η πανηγυρική ατμόσφαιρα που έστησε με επιμέλεια η χιλιάνικη κυβέρνηση σε συνεργασία με τα διεθνή κυρίαρχα ΜΜΕ, με προφανή σκοπό την εκμετάλλευση και τον αποπροσανατολισμό. Για μια ακόμη φορά στήθηκε μια τερατώδης επιχείρηση για να χειραγωγηθεί η εσωτερική και διεθνής κοινή γνώμη, να απομονωθεί και να αποστειρωθεί το γεγονός από το γενικό πλαίσιο μέσα στο οποίο συνέβη, να συσκοτιστούν οι πραγματικές αιτίες και φυσικά οι αληθινοί ένοχοι. Όλα αυτά ήταν και αναμενόμενα και διόλου πρωτοφανή. Οι συνειδητοί εργάτες, ανεξάρτητα από εθνικότητα και πατρίδα, και χάρηκαν που σώθηκαν τα ταξικά αδέρφια τους και κατάλαβαν καλά την προπαγάνδα των κεφαλαιοκρατών και των πιστών εκτελεστικών οργάνων τους, που είναι οι κυβερνήσεις, οι κρατικές υπηρεσίες και τα Μέσα Mαζικής Aποβλάκωσης.
Οι 33 μεταλλωρύχοι, αν συνυπολογίσουμε την τύχη να βρεθούν κοντά στο καταφύγιο με τις λιγοστές προμήθειες σε νερό και τρόφιμα τη στιγμή της κατάρρευσης στο ορυχείο, σώθηκαν γιατί λειτούργησαν συντροφικά και συλλογικά, με υποδειγματικό τρόπο. Αξιοποίησαν όχι μόνο τη δύναμη που έχει ο άνθρωπος, όταν παλεύει για την επιβίωση, αλλά και την κατακτημένη από την πολύ μικρή ηλικία τους εμπειρία και δεξιότητα που δημιουργεί η καθημερινή εργασία σε δύσκολες και ακραίες συνθήκες. Αυτήν την εμπειρία που διαθέτουν μόνο οι εργάτες που μαθαίνουν να δουλεύουν και να παράγουν συλλογικά, συνδυάζοντας και συμπληρώνοντας ο ένας τον άλλο, με μεγάλη αυτοπειθαρχία και πνεύμα αλληλεγγύης. Αυτά μαθαίνονται μόνο στη διάρκεια της πολύχρονης κοινής εργασίας, της αντιμετώπισης των διάφορων κινδύνων και μεταφέρονται από τις παλιές στις νέες γενιές των εργατών. Αν κάτι θα έπρεπε, πριν από όλα να αποθεωθεί, να προβληθεί και να υμνηθεί, όλες αυτές τις ημέρες που οι 33 βρίσκονταν στα έγκατα του βουνού και πολύ περισσότερο όταν βγήκαν από αυτό, είναι η δύναμη του ανθρώπου-εργάτη, το υπόδειγμα της συλλογικότητας και η απόδειξη πως ο άνθρωπος μπορεί να υπερνικήσει πολλά εμπόδια στο βαθμό που ζει και δουλεύει από κοινού, ισότιμα και χωρίς να χρειάζεται τα αφεντικά.
Αλήθεια, πού ήταν τα αφεντικά και τα μαντρόσκυλά τους, τα καλοπληρωμένα στελέχη της εταιρίας Σαν Εστεμπάν όλες αυτές τις ημέρες της αγωνίας; Κρυμμένοι μετρούσαν τα χαμένα κέρδη, αρνούνταν να πληρώσουν τους υπόλοιπους τριακόσιους περίπου εργάτες στο ορυχείο που έμειναν χωρίς δουλειά και μελετούσαν τρόπους μαζί με τους δικηγόρους τους για να ξεφύγουν από τις ευθύνες και να γλιτώσουν τις αποζημιώσεις. Ήταν αυτοί που για ανέβει η παραγωγή πίεζαν τους μεταλλωρύχους να δουλεύουν εξαντλητικά, άνοιξαν με την ανοχή των κρατικών αρχών το ετοιμόρροπο ορυχείο τον καιρό που η τιμή του χαλκού εκτοξεύτηκε στις διεθνείς αγορές και δεν άφηναν τη βάρδια που παγιδεύτηκε να ανέβει στην επιφάνεια παρά το γεγονός πως το βουνό είχε αρχίσει ώρες νωρίτερα από την κατάρρευση να μουγκρίζει, σαν να ήθελε να προειδοποιήσει τους δύστυχους εργάτες. Γι αυτό οι συνειδητοί εργάτες στην Χιλή και σε όλο τον κόσμο πρέπει, σηκώνοντας το κεφάλι τους, περήφανοι και από την ηρωική στάση των 33 μεταλλωρύχων-αδερφών τους να πειστούν πως μπορούνε να τα καταφέρουν και χωρίς τα αφεντικά, δίχως την εγκληματική εξουσία του κεφαλαίου. Μπορούν να ζήσουν, να παράγουν και να διευθύνουν οι ίδιοι την εργασία τους και τον πλούτο που μόνο αυτή δημιουργεί.
Αλλά και για τους διάφορους ενοίκους της ιστορικής προεδρικής Λα Μονέδα και των άλλων κυβερνητικών κτιρίων τα ίδια ισχύουν. Ακολουθώντας πιστά τις εντολές των πολυεθνικών και της χιλιάνικης ολιγαρχίας, οι πολιτικοί στο Σαντιάγο υποστήριξαν συστηματικά και φανατικά όλα αυτά τα χρόνια την πλήρη ασυδοσία και ατιμωρησία των αφεντικών να κερδίζουν από το αίμα και τον πόνο των θαμμένων και σκοτωμένων μεταλλωρύχων στη χώρα των εκατοντάδων ανοικτών και κλειστών ορυχείων. Σύμφωνα με τα στοιχεία, ακόμη και αυτής της κρατικής υπηρεσίας, για τα ορυχεία (Sernageomin), τα τελευταία δέκα χρόνια 373 εργαζόμενοι σκοτώθηκαν συνολικά στον κλάδο. Τα λεγόμενα ατυχήματα και οι θάνατοι αυξήθηκαν μάλιστα τα τελευταία χρόνια που η τιμή του χαλκού απογειώθηκε και τα κέρδη των επιχειρήσεων με επικεφαλής την κρατική Codelco και την Antofagasta Mineros εκτοξεύθηκαν στον ουρανό! Σε μια περίοδο μάλιστα αυξημένης ζήτησης και άρα παραγωγή, η κυβέρνηση χαλάρωσε ακόμη και αυτά τα λιγοστά μέτρα ελέγχου για την ασφάλεια στις στοές, μείωσε τις δαπάνες για επιθεωρήσεις και επέτρεψε την επαναλειτουργία προβληματικών ορυχείων. Ενα τέτοιο ήταν το Σαν Χοσέ που είχε κλείσει παλιότερα εξαιτίας της επικινδυνότητάς του. Από αυτήν την σκοπιά είναι χαρακτηριστικό πως στο διάστημα που ήταν θαμμένοι οι 33, οκτώ εργαζόμενοι σε άλλες εξορυκτικές επιχειρήσεις σκοτώθηκαν σε τρία ξεχωριστά περιστατικά. Φυσικά τόσο τα χιλιάνικα ΜΜΕ όσο και τα διεθνή δεν είχαν μάτια και αυτιά γι αυτά τα γεγονότα, μιας και χαλούσαν την οργανωμένη επιχείρηση χειραγώγησης.
Η Χιλή είναι η μεγαλύτερη παραγωγός χώρα χαλκού στον κόσμο. Ενδεικτικά, μόνο τον περασμένο Ιούλιο, η παραγωγή της ανήλθε σε 454.178 τόνους, σημειώνοντας μια αύξηση της τάξης του 6,3% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο πέρυσι. Στον τομέα αυτό, εκτός από την κρατική Codelco, δραστηριοποιούνται σχεδόν όλες οι γνωστές πολυεθνικές φίρμες από ΗΠΑ, Δ. Ευρώπη, Αυστραλία και Καναδά. Λίγες ημέρες πριν ολοκληρωθεί η επιχείρηση διάσωσης, για να περάσει απαρατήρητο, στη Γερουσία υπερψηφίστηκε το κυβερνητικό σχέδιο παράτασης των δικαιωμάτων εξόρυξης και διατήρησης των φόρων στα ίδια επίπεδα για τις ξένες επιχειρήσεις μέχρι το 2023, παρά την αντίθεση του συνδικαλιστικού κινήματος και των τοπικών δημοτικών αρχών της Αντοφαγκάστα. Στη συζήτηση που έγινε, κρατικοί αξιωματούχοι παραδέχθηκαν πως οι πολυεθνικές κέρδισαν πάνω από 32 δις δολάρια από την άνοδο της τιμής του χαλκού, εκμεταλλευόμενες τον ορυκτό και ανθρώπινο πλούτο της χώρας.
Ο δεξιός πρόεδρος Πινέρα, που εκλέχτηκε στις αρχές του 2010, σπάζοντας μια συνεχή διακυβέρνηση της λεγόμενης κεντροαριστεράς, αφού προχώρησε σε αντικαταστάσεις κρατικών αξιωματούχων αρμόδιων για τα ορυχεία, υποσχέθηκε αύξηση των μέτρων, των ελέγχων ασφαλείας και των ανάλογων κρατικών δαπανών. Αυτά μέχρι το επόμενο «ατύχημα», που σχεδόν όλοι οι παρατηρητές είναι σίγουροι πως δεν θα αργήσει, μιας και όλες οι αιτίες, που έθαψαν τους 33, παραμένουν ενεργές. Γιατί όσο η ανθρώπινη εργασία στην Χιλή και στον υπόλοιπο κόσμο θα αποτελεί πηγή ατομικού κέρδους και τα πλούτη που δημιουργεί θα τα καρπώνονται τα αφεντικά, τόσο αυτή θα θυσιάζεται δίχως αναστολές για να επιτευχθούν οι στόχοι των καπιταλιστών.
Δημήτρης Παυλίδης
Η τιμή του χαλκού και οι ανθρώπινες ζωές
Το 2007 και το 2008, όταν συνέβη απότομη αύξηση των τιμών του χαλκού, υπήρξαν περισσότεροι θάνατοι στα ορυχεία της Χιλής από ότι σε οποιαδήποτε άλλη χρονιά κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας. Το 2007, όταν η τιμή του χαλκού κατά μέσο όρο ήταν στα 3,24 δολάρια η λίμπρα, 40 μεταλλωρύχοι έχασαν τη ζωή τους. Το 2008, όταν ο χαλκός ήταν στα 2,88 δολάρια ανά λίμπρα, ο αριθμός των νεκρών έφτασε του 43. Ο μέσος όρος για την δεκαετία ήταν 34. Σε αντίθεση, η χρονιά με τους λιγότερους θανάτους ήταν το 1999, όταν η μέση τιμή του χαλκού μειώθηκε σε μόλις 72 σεντς, το χαμηλότερο επίπεδο την τελευταία περίοδο. Σύμφωνα με την Sernageomin, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2010 σκοτώθηκαν 31 άτομα στον εξορυκτικό τομέα της χώρας και μεταξύ 1990 και 2005, περίπου 742 εργαζόμενοι έχασαν τη ζωή τους σε περίπου 650 περιστατικά.
Στην Βόρεια Σαλαμάνκα , στο Λος Πελάμπρες σκοτώθηκε ένας μηχανικός στο ορυχείο και ένας εργαζόμενος σε ορυχείο στο Collahuasi. Έξι ήταν οι νεκροί από την έκρηξη φορτηγού που κουβαλούσε εκρηκτικά σε ορυχείο στην Αντοφαγκάστα. Αυτά συνέβησαν τις ημέρες που οι 33 βρίσκονταν παγιδευμένοι στο Σαν Χοσέ.
Η κρατική Codelco ανακοίνωσε πως στο πρώτο τρίμηνο του 2010 πέτυχε κέρδη 1,48 δις δολάρια έναντι 275 εκατ, δολαρίων το αντίστοιχο τρίμηνο του 2009. Η Antofagasta Mineroς είχε κέρδη στο πρώτο μισό του 2010, 932 δις δολάρια, σχεδόν διπλάσια από το αντίστοιχο περυσινό διάστημα.
Με κεντρικό σύνθημα « Δεν είμαστε 33 αλλά 300», οι συνάδελφοι των παγιδευμένων μεταλλωρύχων, που όλο αυτό το διάστημα είχαν να αντιμετωπίσουν και την άρνηση της εταιρίας να τους πληρώσει, πραγματοποίησαν στο Κοπιάπο διαδηλώσεις διαμαρτυρίας καταγγέλλοντας ταυτόχρονα κυβέρνηση και εταιρία σαν τους πραγματικούς ενόχους της περιπέτειας των μεταλλωρύχων. Οι κινητοποιήσεις τους συνεχίζονται μιας και αντιμετωπίζουν το φάσμα της ανεργίας σε μια περίοδο που η κρίση έχει μειώσει τις προσφορές για εργασία. Δ.Π.
ΠΕΡΝΩΝΤΑΣ ΕΝΑ ΔΙΑΣΤΗΜΑ ΣΤΗΝ ΚΟΛΑΣΗ
Αχ ! Πατρίδα….
βασίλειο μεταλλωρύχων
φυλακισμένων στον πάτο της αδικίας…
Αχ ! Χιλή με τους
τριάντα τρεις εργάτες σου
στα επτακόσια μέτρα βάθος…
Αχ ! ορυχείο του Σαν Χοσέ… στα πιο βαθιά
σωθικά σου που κρύβουν τους καλύτερους θησαυρούς
της ανθρώπινης μιζέριας…
Αχ ! «Πεθαίνω σ’ αυτή τη ζωή χωρίς Αγάπη…»
πεθαίνω με την απορία, γιατί τόση
ανισότητα;
Αχ ! Χιλή πληγωμένη
ας μη ξεχνάμε «πως η σκλαβιά των ανθρώπων
είναι η μεγάλη δυστυχία του κόσμου…»
Αχ ! άδικα αφεντικά
που φυλακίζουν
τους εργάτες μας και τους μεταλλωρύχους
του μετάλλου και του χρυσού
σε βάθη
απρόσιτα
στην έρημο της ΑΤΑΚΑΜΑ…
Αχ ! κύριοι του χρήματος και της τοκογλυφίας…
Αχ ! Κερδοσκόποι χωρίς αναστολές
για την ανθρώπινη ζωή…
και τους μεταλλωρύχους μας
θαμμένους
στα έγκατα της γης
του Βορρά της Χιλής…
Χάιμε Σβαρτ
Αθήνα, Σεπτέμβρης 2010
0 σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου